![]()
Dinsdag 6 mei 2008
Geachte tv-recensent,
Tja, waar te beginnen. Ik volg uw site al geruime tijd en raak er danig van in
de war. Hoezo, zult u zich afvragen? Welnu, omdat ik het vaak zo ontzettend met
u eens ben! De verloedering van tv programma's kun je rechtevenredig spiegelen
aan de verloedering van de samenleving. En laat ik nu net krampachtig en met
een wellicht wat naieve inslag proberen om alle tv ellende met de mantel der
liefde te willen bedekken in de hoop op betere tijden.
Tijden die er niet meer gaan komen, ben ik inmiddels bang voor. Iets waarin u
mij dagelijks weer bevestigt en vandaar de verwarring.
Mijn vrouw en ik kijken steeds minder tv en het valt ons tevens op dat juist de
programma's die er werkelijk toe doen, en waarvan het van het scherm afspat de
ze met liefde zijn gemaakt, op tijdstippen worden uitgezonden die voor vrijwel
niemand haalbaar zijn. Onze harddisk-recorder draait overuren, want ze zijn er
nog wel degelijk, die met liefde gemaakte programma's. Het is echter wel uitpluizen
geblazen.
Ik kan er maar niet over uit dat er zulke bagger wordt gemaakt zoals er wordt
gemaakt en ook vraag ik mij regelmatig af wie er in vredesnaam naar zit te
kijken? Ook vraag ik mij af wat u als tv recensent 'goede' televisie vindt,
want ook dat is mij niet altijd duidelijk en uiteraard arbitrair? Is dat de
liefde waarmee het gemaakt is? Maar hoe herken je dat als leek?
Voorbeeld: Gruwen deed ik van uw verslag met betrekking tot de omroep Llink (zie betreffende tv-recensie - red.) met
zijn reisprogramma. Ik ben nota bene lid van Llink en genoot tot op zekere
hoogte van deze gedachteloze verstrooiing. Wat u schetst is echter een kijkje achter
de schermen dat wij als kijker niet hebben. Ik ga er -en hier komt weer mijn
naïviteit voor de dag - van uit dat juist bij deze omroep kritisch wordt
gekeken naar kosten en dat de afweging kosten/milieubelasting en mooie
televisie volcontinue wordt overwogen bij elke beslissing. Niets is minder waar
begrijp ik uit uw verslag.
Ik kan nog uren doorgaan, maar weet eigenlijk niet goed waar ik moet beginnen,
zoals ik in mijn openingszin al kon melden. Wel kan ik u bevestigen dat ik met
genoegen uw stukjes lees, want iedereen ziet zich graag bevestigd in zijn eigen
gedachten, nietwaar?
groet,
Gerrit Hoogebeen
REACTIES WELKOM
N.a.v. de hierboven opgenomen
bijdrage van de heer Hoogebeen lijkt het ons als een nuttige uitzondering
zinnig andere lezers van de dagelijkse Tv-recensies eens de gelegenheid te
geven hierop te reageren. Meestal zijn wij uiterst zuinig met het publiceren
van reacties omdat instemming met de recensent weinig toevoegt aan de inhoud en
reacties die niet over de inhoud gaan maar over personen die worden genoemd, of
andere zaken, evenmin een aanvulling betekenen.
De centrale vraag die de schrijver nu
opwerpt is: wat is goede televisie? En hoe herken je dat als leek?
Dat laatste is natuurlijk dubbel
aardig omdat een kijker nooit leek kan wezen; altijd is hij in zijn discipline
van kijker een expert. Gaarne een inhoudelijke bijdrage dus (mail-adres links boven).
Tv-recensent
Geachte TV-recensent,
Als eindredacteur van diverse
programma’s in diverse disciplines is mijn ervaring dat een geslaagd en minder
geslaagd programma van elkaar verschillen door de mate van geloofwaardigheid. Met andere woorden;
zodra de gesproken tekst (zowel in beeld als buiten beeld), de montage (zowel
inhoudelijk als het gebruik van effecten) en de eventuele achtergrondmuziek
niet stroken met het gevoel dat je als kijker wil/moet ervaren, dan schort er
iets aan het programma.
Dan wringt de schoen en
ontstaat een gevoel van onbehagen. Dat is prima als het zo bedoeld is, zoals
Wim T. Schippers in het verleden vaak als Kunst presenteerde, maar wordt
treurig als blijkt dat de makers zich er niet of nauwelijks van bewust zijn en
hun onvermogen ook nog eens projecteren op het gebrek aan visie bij de kijker
of het verkeerde uitzendtijdstip.
Het is dus van groot
belang dat de makers een goede voorstelling hebben van de doelgroep waar zij
het programma voor maken, waarbij zij zich uiteindelijk wel dienen te houden
aan de algemene journalistieke normen en waarden in een beschaafde
maatschappij. En vooral aan dat laatste wordt nog wel eens voorbij gegaan met
het excuus dat er binnen het vak ‘televisie-maken’ geen regels meer zijn en
gelden.
Wat is er bovendien mis
met een beetje inhoud? Ik geloof dat de vaak genoemde ‘Mien uit Assen’ (als
prototype van een gewone tv-kijker, die je vooral niet moet vermoeien met
ingewikkelde feiten en woorden) veel meer dan gedacht behoefte heeft aan
brokjes kennis en informatie in plaats van de doodgekookte groente, die ze nu
vaak voorgeschoteld krijgt.
Een geloofwaardig en
authentiek programma dus en geen piepend en krakend format of een presentator,
die niet weet waar hij/zij het over heeft. In dat laatste verband wijs ik graag
naar de uiteenlopende en succesvolle presentatoren van Britse programma’s, die
met elkaar gemeen hebben dat ze kennis van zaken hebben en daardoor met passie
een programma presenteren. De Nederlandse TV behoeft duidelijk meer
eigenzinnige experts, die het presentatievak onder de knie moeten krijgen. Maar
goed. Vind die maar eens in het Nederlandse maaiveld.
Met vriendelijke groet,
Bob Keller
Geachte
TV-recensent,
Meerdere
malen heb ik u al deelgenoot mogen maken van mijn bevindingen op het gebied van
het akoestisch terrorisme in omroepland en dito beeldvervuiling.
Men hoeft
geen deskundige te zijn om te analyseren hoe dit is ontstaan, maar sta mij toe
een even simpel als illustratief voorbeeld te beschrijven.
Natuurprogramma’s
hebben vooral mijn hart. Bekijk eens een mooi in beeld gebrachte
natuurdocumentaire, zonder toegevoegde “muziek” met weinig commentaar. Bekijk
dezelfde documentaire nu eens die volgeplempt is met “muziek” over een heleboel commentaar heen.
Ervaar en vergelijk en ervaar weer!
Er is een
hele generatie opgegroeid met overal en altijd muziek, lawaai en onrust. Voor
hen is stilte een ongekend fenomeen, die vooral angst oproept. Deze huidige
“grote roergangers” hebben allemaal kleine toekomstige roergangertjes in een
wereld gezet, die nog boller staat van zwiepende, flikkerende beelden en
schreeuwende “muziekte”, altijd en overal. De dagelijkse gevolgen zijn luid en
duidelijk bekend. Oppervlakkigheid troef.
Geen
geschikte basis voor een vak als camera- of geluidsman/vrouw zou ik denken!
Ook mijn (eenvoudige)
video-recorder maakt overuren.
De
pareltjes aan programma’s die er af en toe nog wel zijn, verdienen dit
predicaat voornamelijk omdat ze de kijker/luisteraar in alle rust en stilte de
tijd gunnen om contact te maken met het onderwerp, om zo ook een eigen beeld te
kunnen vormen, waaraan een mening ontleend kan worden en een gevoel wordt
opgeroepen. Door zo een sfeer te scheppen waarin je diepgaand aangeraakt wordt,
inspireert het en beklijft ook nog eens.
Het stemt
treurig te moeten constateren dat ook de publieke omroepen zijn gaan denken dat
meegaan in het lawaai, de misselijkmakende camerabewegingen en snelheid,
kijkers trekt.
Tenslotte
moet mij nog van het hart dat omroep Llink, ondanks een te bewonderen andere
koers in onderwerpbenadering, zich ernstig schuldig maakt aan bovengenoemde
beeld- en geluidsvervuiling.
Ik kan er
écht niet naar kijkluisteren.
Rest mij
nog u hartelijk te bedanken voor de geboden mogelijkheid de schoonheidsgevoeligen
onder ons een uniek (eenmalig?) podium te bieden. Ik noem ons “Lotgenoten in
mishandelde zintuigen en beledigde intelligentie”.
Ik hoop dat
er massaal wordt gereageerd. Voor het gezonde verstand. Voor de schoonheid en
de troost…
Met vriendelijke
groeten
Annette
Reinboud
Lioessens
Geachte TV-recensent,
Bij deze wil ik
reageren op de oproep op de vraag van één van de andere lezers: ‘Wat is goede
TV?’. Graag wil ik op dit moment in het antwoord op deze vraag stilstaan bij
het taalgebruik van presentatoren en andere personen wiens stemgeluid via de TV
tot ons komt. En dan niet zo zeer voor wat betreft de inhoud, maar vanwege de
vorm van de communicatie.
Steeds vaker worden we
als TV-kijker geconfronteerd met lieden als Ali B. (‘De flat van Ali B.’) en
Lange Frans (‘ … stelt Kamervragen’) die met een onvervalst Amsterdams accent
hun uitspraken in onze richting ventileren. Nog steeds zijn we niet verlost van
hen die de klank van de lange ij ongegeneerd verbasteren tot een aai. En ook in
reclamespots (bijvoorbeeld die van Interpolis met rapper Extince en Maud
Hawinkel namens de SNS Bank) krijgen we meer en meer te maken met lieden met
een karakteristiek dialect.
Het lijkt mode te zijn
om af te stappen van het ABN (nee, niet de bank) en zoveel mogelijk gebruik te
maken van een Multi-culti-sound. Wat is de achterliggende gedachte hierachter?
Dient het een doel? Het lijkt voornamelijk het kweken van een imago te zijn of
een misplaatst gevoel van willen opvallen tussen de massa’s ‘standaardstemmen’
uit het Gooi. Helaas leidt het bij mij slechts tot irritatie. Als voorheen (zij
het amateur-) radiomaker heb ik nog steeds de nodige aandacht voor de kwaliteit
van stemmen en daar word je tegenwoordig niet echt vrolijk van.
In het ‘Jaar van het
televisiegeluid’ mag dit onderwerp wat mij betreft zeker niet ontbreken!
Met vriendelijke groet,
Bart Wijnen
![]()
Maandag 5 mei 2008
TELEVISIE EN DODENHERDENKING
Het is wel eens beter geweest; ook slechter
trouwens toen twee jaar geleden Veronica de dodenherdenking maar helemaal
oversloeg en met Superman op de
proppen kwam. Nu hielden alle belangrijke Nederlandstalige zenders de twee
minuten stilte tegelijk in de gaten, bij de Dam en de Waalsdorpervlakte. Maar
karig was het tv-aanbod daarna wél.
Was dit gisteravond nu een gepaste
herinnering en nagedachtenis aan de Tweede Wereldoorlog?
Zoals de herhaalde maar voor dit moment verkeerde speelfilm op RTL-5 “Untergang”, de laatste dagen van
Hitler. Want wij zouden toch echt eerder geopteerd hebben voor de laatste dagen van vijftig miljoen andere
personen.
De ondergang van de Führer kon ons
gisteravond rond achten niet zoveel schelen. Wij wilden andere doden herdenken.
Magazijnen liggen er bij de omroepen
en geschiedenisbunkers vol met materiaal dat meer geschikt was maar RTL
volstond met het Hitlerportret.
Dan voel je toch niet goed aan waar
het op 4 mei werkelijk om gaat.

De overige commerciëlen hadden, los van de twee minuten stilte om 20.00
uur, helemaal niets of nauwelijks iets van betekenis dat verband hield met de
Tweede Wereldoorlog hoewel wij gelet op de titel nog een ogenblik onze antenne
gericht hielden op “De 25 meest mysterieuze
tv-momenten aller tijden” dat SBS voor ons om 20.45 uur in de
aanbieding had.
Maar dat bleek te gaan over spoken,
paragnosten, zieners, andere oplichters en een geschonden graf van waaruit een
vampier had huisgehouden. Grote triefel dus.
En RTL8 durfde het aan een
oorlogsfilm uit te zenden met de deserteur Jeroen
Krabbé.
De desertie pleegde hij niet in de
film maar in het echte leven. Krabbé liet zich immers moedwillig met een S5
afkeuren voor de dienstplicht en juichte daar vorig jaar in Andere Tijden hartstochtelijk over.
Oh wat was hij slim geweest.
Met trucjes en opzet je acteertalent inzetten om de militaire dienst te
ontlopen en er honderdduizenden andere jonge jongens ieder voor minstens 18
maanden voor op laten draaien omdat zij hun wettelijke plicht wél begrepen.
Een echte deserteur dus, en die
lapzwans zien wij liever niet meer in een speelfilm in verband gebracht worden
met het verzet, en zeker niet op de dag van de dodenherdenking 4 mei.
Ook al die andere verzetsfilms met de
deserteur Krabbé mogen voor ons wegblijven van het scherm.
Dus moesten wij het doen met de breed
aangekondigde uitzending van Andere Tijden “De
andere Familie Frank”.
Want in het Joods Historisch Museum
was beeldresearcher Gerard Nijssen gestuit op een ware schat; een plastic zak
vol vooroorlogse filmbeelden. Het bleek amateur-materiaal, een deel in kleur
gedraaid, van een Joods gezin uit het dorpje Ochten in de Betuwe. Vrolijke en
onschuldige beelden die betekenis kregen doordat nadien bekend werd hoe het met
dit gezin is afgelopen: in de zomer van 1943 werd men vergast in Sobibor. Een belangrijk project om op af te stemmen.
Helaas, wij weigerden het eind te
halen. Het was een complete chaos van onsamenhangende scènes en ontelbare niet
met een naamtitel ondertitelde personen. Een ware brij aan slecht gemonteerd
materiaal zonder dat de makers er een liefdevol project van konden of wilden
maken. En aangezien dit bij Andere Tijden
het hoogtepunt had moeten zijn van de dodenherdenking op 4 mei, de nagedachtenis
aan onder meer de gehele Tweede Wereldoorlog, besloten wij tot –uit- van het toestel, en kozen voor
overpeinzingen zonder de televisie erbij.
Een goed besluit, want dat viel een
stuk gemakkelijker.
Tv-recensent
![]()
Zondag 4 mei 2008
WOORDENLOOS
Het doet er niet toe of de show
aardig was of niet. Of het geluid wel of niet deugde en of dit de beste
herinnering is aan Brigitte Kaandorp. Een show, een meervoudige herhaling dus,
uit 1996; dat doe je gewoon niet op een zaterdagavond op prime-time 12 jaar
later.



Als er al moet worden opgeruimd zend
dit geval dan uit op een vroege zaterdag- of zondagochtend of een
maandagochtend om 06.00 uur eind juli, opdat de dvd- en videorecorders van de
liefhebbers kunnen meesnorren.
Wat een armoede bij de VARA om midden
in het seizoen hiermee het publiek te willen behagen.
Niet beseft wordt dat dit tegelijk
een impliciete belediging en vernedering is voor al die cabaretiers,
amusements-personality’s en programmakers die de theaters in 2008 week in week
uit vullen met hoogst actuele prestaties. Wat zij continu laten zien is heel
wat interessanter om nu uit te zenden.
De TV-kijker wordt weer eens op
uiterst armoedige manier tekortgedaan; er is werkelijk geen enkele
rechtvaardiging te verzinnen om juist Kaandorp van 12 jaar oud gisteravond op
het belangrijkste tijdstip en op de belangrijkste zender van het omroepbestel
te plaatsen.
Andermans Veren hoort trouwens op de woensdagavond thuis, en is daarvoor het betere
aangewezen concept.
Want we hebben voor een
zaterdagavondshow kwalitatief toch zoveel meer klasse in huis. Kijk
bijvoorbeeld naar RTL-4 waarheen wij vervolgens gedwongen werden uit te wijken.


Daar zagen wij Carlo Boszhard in de weer
met een Joran van der Sloot achtig-type dat in weinig seconden 30 BH-tjes kon
open krijgen, waarop we vervolgens, heel vals, geeneens blote tieten te zien
kregen.

En nadien werden we getrakteerd op iemand die wel
Ook dit ging om een record.
Er was een soort van tent gebouwd van
waaruit hij de straal kon produceren zodat wij alleen de urine te zien zouden
krijgen en niet zijn geval.
En toen haakten wij echt af.
Geen woord van verzonnen; dat was de zaterdagavondcultuur
van de Nederlandse televisie wanneer we het over televisie-amusement hebben.
Sprakeloos, en soms ben je zelfs
woordenloos.
Tv-recensent
![]()
Zaterdag 3 mei 2008
STERRETJES ZIEN

Toch maar even naar gekeken. Want
voor de twee buissterretjes is de kijkdichtheid zó verrassend laag dat het
fascineert. Gisteravond een kijkdichtheid van 2,3% - dat wil dus zeggen dat 97,7 % van de
Nederlandse bevolking het tweetal links laat liggen. Vreemd, want daar waar zij
optredend in veel andere programma’s hoge kijkcijfers scoren zou je verwachten
dat hun populariteit hier de getalsmatige veredeling zou worden van alles dat
ze tot dusver deden. Het tegenovergestelde bleek waar.
De dames scoren dus helemaal niet
autonoom. Zij ontlenen hun populariteit aan heel wat anders, zoals de concepten
van de overige producties waarin zij figureren en kennelijk wél op haar juiste
plaatsen vallen.
Het gaat nu over de Katja en Sophie Talkshow (Ned. 3 - 21:15 uur). Pijnlijk komt aan het
licht dat de dames het niet goed doen, of misschien wel niet goed zijn. En dat
zij zich dan juist zelf machtigen om in het programma te onderzoeken waarom
Nederlanders zich tegenwoordig zo massaal schijnen te storten op de
gossipbladen, roddel-tv-rubrieken en vooral het sterrendom is wat aanmatigend.
Want dat was het onderwerp gisteravond.
Met gemak hield hoofdgast Evert Santegoeds van Privé stand. Voor hem is
een optreden bij de twee sterretjes dus zoiets als een echte thuiswedstrijd.
Geen strobreed werd hem in de weg
gelegd en Santegoeds mocht honderduit praten over het roddelwezen, de
achtergronden maar ook de voorgronden van het succes en het “logische” waarom
van de oplagedaling van zijn eigen blad Privé.
Sophie kwam eigenlijk niet verder dan
uit te roepen dat zij zich verlustigt in kritiek op het buikje van Katja, als
daarover wordt geschreven, en Katja, die haar poorten voor de media wagenwijd
had open gezet bij haar huwelijk, beklaagde zich er nu over dat er allerlei
stellages voor de fotografen waren opgericht.
“…En dat alleen maar
omdat het volk er recht op heeft…”, zo meende ze.
Wij, als volk thuis, wisten tot gisteravond helemaal niet dat wij
rechten hadden op Katja anders hadden wij wel een stokje gestoken voor dat
huwelijk.
Wat een treurige opeenstapeling van
misverstanden in deze zoveelste mislukte talkshow van dit jaar.
Evert Santegoeds zal zich
buitengewoon tevreden huiswaarts hebben begeven omdat ook de volgende uitspraak
geheel onweersproken bleef:
“…wat ik doe is gewoon
ouwe journalistiek – achter dingen komen waar je niet achter mag komen…”.
Maar aan de andere kant, wat uitstekend gezien van de programmamakers
door als belangrijkste drie showbizz-roddel-programma’s De Wereld Draait Door (VARA) in één adem te noemen met RTL-Boulevard en Shownieuws (SBS).
Want ook De Wereld Draait Door houdt zich met de rare prietpraat van
side-kicks en de overmaat aan aandacht voor popsterren alleen nog maar bezig
met boekenverkoop en strapatsen van sterren en vooral sterretjes. Zij het overwegend
van weleer – want het is vooral een muziekprogramma voor oudere jongeren
geworden.
En ook daarin zien wij met regelmaat
Sophie dus terug, en als gaste Katja die bij de minste of geringste oprisping
van iets een uitnodiging op haar deurmat vindt.
Waar komt toch die enorme behoefte aan roddelnieuws vandaan, was
gisteravond de leidraad.
Het is gewoon een kwestie van de
enorme vraag ernaar, luidde het antwoord, en de megalomaan Bert van der Veer –
daar is ie weer – kwam nog een foute duit in het zakje doen door te verklaren
dat dit komt omdat wij minder met onze buurman willen omgaan. Als je hem als
buurman hebt valt daar nog wel iets bij voor te stellen, maar het is de simpel-
en onnozelheid ten top.
Want de
televisiewerkelijkheid is niet dat de vraag het aanbod uitlokt. Het komt omdat
een ontzagwekkend aanbod van nieuwe programma’s een automatische vraag
genereert omdat het publiek is gaan menen dat dit soort programma’s, bij gebrek
aan kwaliteit, de norm is voor maatschappelijke relevantie. En bij die nieuwe
belangstelling ontstaat er weer aanbod. Een treffend voorbeeld dus van een
vicieuze cirkel.
En juist omdat tal van
omroepdirecties er geen idee van hebben wat nu eigenlijk de diepste wens is van
de kijker neemt dat aanbod almaar toe in de hoop dat deze tombola zo nu en dan
een hoofdprijs oplevert. En dan ligt het verzamelen en uitzenden van het
gemakkelijkste en goedkoopste, het non-nieuws van de zelf gekroonde sterretjes,
het meest voor de hand. Geen consument die er om vraagt maar als het aanbod zó
overstelpend is kan hij er niet meer om heen. En op de lange duur leidt dat van
gewenning tot acceptatie en van daaruit….zelfs tot een vraag om nog meer. En zo
duikelt het televisieproduct steeds verder de diepte in.
Daarbij komt dat het zogenaamde
nieuws in die rubrieken gemaakt wordt door een slag dat met weinig vakmanschap,
schermallure, intelligentie, opleiding en juiste netwerken, enige betrokkenheid
heeft om over wél relevante zaken te berichten. Ze weten niet eens wat dat
zijn, dus ook niet waar ze gevonden kunnen worden en hoe ze zijn te duiden. Hun
wereld bestaat overwegend uit Idols-geblèr. En waarom velen dat de top vinden
beschreef ik hierboven al.


Vandaar die enorme hoeveelheid teringprogramma's
die in een kwaliteitscurve alleen maar verder neerwaarts kunnen buigen, van
slecht en nutteloos naar nog slechtere en zinlozer televisie. En omdat er aan
de andere zijde zo weinig vernieuwends is, voornamelijk in de personele sector,
adopteert een grote kijkende massa deze programma’s apathisch als interessant
of amuserend.
En dus kwam zelfs gisteravond een
onderzoekje naar dit verschijnsel in handen van hen, haar, die nooit iets
anders hebben gekend dan deze cultuur en dus bij benadering geen analyse kunnen
maken van de teloorgang omdat zij dat laatste helemaal niet als zodanig
ervaren. De gossip is de norm.
En zo zagen wij gisteravond Katja en
Sophie zich al pratend herhalen bij hun optreden in Ahoy Rotterdam met één van
populairste boybands ooit over hun, maar vooral haar eigen, sterrendom.
Wat u hieronder ziet is de norm, de
maat der dingen, volgens hen, haar, het hoogste mediagoed.


Toch is er iets dat moeilijk te
begrijpen valt.
Als al die dagelijkse urenlange
programma’s kennelijk nodig zijn om het grote op drift geraakte publiek te
behagen, waarom is 97,7% van de Nederlanders dan afwezig als Katja en Sophie ze
zelf daarmee willen verwennen.
Het antwoord kan wel eens treuriger
zijn dan al wat er in televisieland aan de hand is, namelijk dat zelfs dít
thema voor het presentatieduo van gisteravond te hoog gegrepen was om het
probleem goed in kaart te brengen anders was het wel gebeurd.
En daar moeten wij kijkers het dus
mee doen. Dat wil zeggen 2,3% van de nog
overgeblevenen.
En weet u wat het aardige is. Zij
noemen het zelf “een succes dat
prolongatie verdient”.
Tv-recensent
![]()
Vrijdag 2 mei 2008
“PIM PAM PET” VOOR VOLKSKRANTLEZERS
Met “het is maar een spelletje”
toen een deelnemer in de moeilijkheden kwam, ontkrachtte de oersaaie en vooral
zelfingenomen quizmaster en Volkskrantredacteur Jan Tromp al zijn eigen
opgeblazen teksten over het belang van de Grote
Geschiedenis Quiz (Ned. 2 – 20.20 uur).
In werkelijkheid was
het nog minder dan een spelletje, het was Pim Pam Pet voor beginners.
Maar dan die van de Volkskrant en het Historisch Nieuwsblad die zich met
voorronden hadden bemoeid. Het ging om raadseltjes; Yahtzee zonder dobbelstenen. De 7de editie alweer. Tien BN-ers en
tien gewone Nederlanders en drie juryleden. Een productie van de NPS en de
VPRO. In feite is Pim Pam Pet
intelligenter want daarbij moet het goede antwoord meteen raak zijn, bij de Grote Geschiedenis Quiz krijgen de
onwetenden vier antwoorden aangeboden.
Dat die antwoorden telkens alle vier
fout waren omdat ze in werkelijkheid veel debieler of gecompliceerder waren dan
door Tromp werd gedeclameerd hadden zowel de deelnemers als producenten niet
erg goed door. Gelukkig maar want anders had niemand de eindstreep gehaald.
Halverwege de quiz verzuchtte jurylid Hans Blom (oud-directeur NIOD) dat alle
kandidaten meer dan de helft van de vragen fout hadden beantwoord.
En misschien was het wel daarom dat Maarten van Rossem (Universiteit
Utrecht) een geweldig nieuw persoonlijk record vestigde door meer dan in welk
tv-programma waarin hij ooit eerder was verschenen er gisteravond langduriger
het zwijgen toe te doen. Ook het record “verveeld kijken” ging er dankzij hem
aan.
Er was dan ook helemaal niets om
lollig of wetenschappelijk over te wezen. Het was een flut raadkwisje van niks.
Bovendien was er vormgeeflijk geen
touw aan vast te knopen welke kandidaten a, b, c of d hadden ingetoetst want de
verlichte bordjes werden door de camera’s kris kras door elkaar aangeschoten
zodat niet meer was te zien welke uitslag aan welke persoon toebehoorde.



Zelfs de einduitslag was ontdaan van
een verrassing want uiteraard ging de winst opnieuw naar beroepsdeelnemer Diederik
Samsom (Tweede Kamerlid PvdA) die wijselijk de hoofdprijs, een reis naar Japan,
afstond aan de nummer 2 uit de quiz; niet omdat hij de prijs niet mocht
incasseren van de kamervoorzitter maar omdat hij onafhankelijk wilde blijven
(?). Een kamerlid dat niet wil reizen. Nooit eerder van gehoord. Samson is dus
de eerste in de lange parlementaire geschiedenis.

Gaandeweg werden de vragen steeds
maller. Waar komt het lied “1, 2, 3, 4
hoedje van papier” vandaan.
Echt kwesties dus om studenten te motiveren
geschiedenis te gaan studeren.

Of wat te denken van de vraag in
welke van de vier vertoonde steden de eerste telefoon werd aangelegd. Dat zou
Amsterdam zijn volgens de geschiedkundigen.
En Jan Tromp voelde zich toen
geroepen plotseling iets van de oorsprong van netnummers uit te leggen.
Zelf bleek hij slechts in geringe
mate van de klok en de klepel te hebben gehoord want dat deed hij als volgt,
letterlijk:
“…Netnummers zijn
ingeburgerd. We zeggen 010 als we Rotterdam bedoelen en we zeggen geloof ik 020
tegen 010 als we Ajax Feyenoord bedoelen…”.
Wartaal dus, zinnen die wij zelfs in
de Volkskrant nooit hadden gelezen.

Jan Tromp had voor de gelegenheid
zijn haar in zwarte inkt gedoopt en een krijtstreepjespak aangetrokken maar
bereikte daarmee niet dat dit voldoende afleiding was voor de oervervelende
opzet van het programma.
Er was ook (zoals dat in de bladen
was aangekondigd) een mysterie-guest, de vroegere redder van D’66, Terlouw,
maar wat hier nu mysterieus aan was hebben wij zelfs na lange overpeinzingen
niet kunnen achterhalen.
En al helemaal niet het zogenaamde
juiste antwoord op de vraag “Wat is ooit
gezegd: de grootste wederopstanding van Lazarus”, te weten: “Comeback van D66 in


En toen kwam de huiskamervraag, want
wij kijkers mochten ook even meedoen, maar om het antwoord daarop te vinden
dienden wij het tv-toestel uit te zetten en de PC op te starten omdat dit
slechts was terug te vinden via Internet, ook handig dus als je televisie
kijkt.
De vraag ging over Prins Bernard die
ooit iets bijzonders had gedaan voor zijn hondje. Maar wat?
Het Internetantwoord luidde:
“Prins Bernhard liet tijdens de Tweede
Wereldoorlog speciaal voor zijn hondje Martin een heuse parachute-uitrusting
maken.”
Ook reuze
interessant dus voor de Grote Geschiedenis Quiz.
Traditioneel stonden de meeste BN-ers
weer voor joker omdat ze zich iets anders hadden voorgesteld bij geschiedenis,
maar die leren het nooit af, en volgend jaar is er weer een nieuw gezelschap
dat zich met raadseltjes in plaats van serieuze geschiedenis in de maling laat
nemen. En ook traditiegetrouw mochten wij weer eens niet vernemen hoeveel
fouten elke BN-lafbek had gescoord. Vooraf praatjes, maar achteraf geen
ademstoot.
Dit jaar waren het (eigen schuld dikke bult):
Suzanne Bosman: presentator RTL
Nieuws
Jos Collignon: tekenaar
Kathleen Ferrier: Tweede Kamerlid CDA
Bob Fosko: muzikant
Kai Reus: wielrenner
Thomas Rosenboom: schrijver
Diederik Samsom: Tweede Kamerlid PvdA
Mieke van der Weij: presentator radio
en tv (o.a. Tros Nieuws Show)
Miljuschka
Witzenhausen: VJ TMF
Pieter van der
Wielen: presentator Noorderlicht (VPRO)
Winnaar: Diederik Samsom
Maar eerlijk is eerlijk. De Quiz werd afgerond met een grap. Een foute
grap weliswaar, want het uitzendmoment was verkeerd gekozen. In beeld verscheen
de vroegere minister Cals die over omroepzaken ging en deze gaf ter afsluiting
van het programma het volgende advies aan de televisiekijker:
“…als ik u als minister
een raad mag geven. Blijf dat doen, draai af en toe die knop om!...”.
En daarmee nu hadden de NPS en de
VPRO gisteravond het programma moeten openen in plaats van besluiten.
Tv-recensent